22 May 2026

14. Bilim Kafe Etkinliğimizde “Kurban Bayramı Rehberi” Konusunu Ele Aldık

Üniversitemiz Bilim İletişimi Ofisi tarafından düzenlenen 14. Bilim Kafe etkinliği, Nur Camii Bahçesi’nde gerçekleştirildi. “Kurban Bayramı Rehberi: Hayvan Refahı, Sağlığı ve Gıda Güvenliği” başlığıyla düzenlenen etkinlikte, yaklaşan Kurban Bayramı öncesinde vatandaşların bilinçlendirilmesi amaçlandı.

Üniversitemiz Veteriner Fakültesi Gıda Hijyeni ve Teknolojisi Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Naim Deniz Ayaz’ın konuşmacı olarak yer aldığı etkinlik, Üniversitemiz Bilim İletişimi Ofisi Koordinatör Yardımcısı Dr. Öğr. Üyesi Rıfat Kerem Gürkan moderatörlüğünde yapıldı.

Etkinliğe; İl Müftü Yardımcısı Aybala Tuğba Uzuner, Bilim İletişimi Ofisi Koordinatörü ve Bilim İletişiminden Sorumlu Rektör Danışmanı Dr. Öğr. Üyesi Nuray Öztürk, Bilim İletişimi Ofisi Koordinatör Yardımcısı Dr. Öğr. Üyesi Fikriye Rana Kara, Bilim İletişimi Ofisi İletişim ve Medya Sorumlusu Arş. Gör. Seda Erkuş Demir, Bilim İletişimi Ofisi Dijital İçerik ve Teknoloji Sorumlusu Arş. Gör. Kadriye Nur Erman ve vatandaşlar katıldı.

Etkinliğin açılış konuşmasını yapan Bilim İletişimi Ofisi Koordinatör Yardımcısı Dr. Öğr. Üyesi Rıfat Kerem Gürkan, ‘’Bugün burada, sizlerle bir arada olmaktan büyük bir mutluluk duyuyorum. Bilim İletişimi Ofisi olarak, Üniversitemizin bilimsel birikimini, kampüs duvarları arasında tutmak yerine doğrudan hayatın kalbine, halkımızın arasına taşımayı amaçlıyoruz. 'Bilim Kafe' etkinliklerimizin temel misyonu da tam olarak bu: Akademik bilgiyi halkımızın günlük yaşamına dokunacak, rehberlik edecek anlaşılır bir dille sokağa, okullara, meydanlara ulaştırabilmek. Bugün de yaklaşan Kurban Bayramı öncesinde, hepimizi çok yakından ilgilendiren, sofralarımızın güvenliğinden ibadetimizin huzuruna kadar geniş bir yelpazeyi kapsayan bir konuyu ele alıyoruz: 'Kurban Bayramı Rehberi: Hayvan Refahı, Sağlığı ve Gıda Güvenliği'. Kurban ibadetini yerine getirirken ‘Hayvanlarımıza nasıl davranmalıyız?’, ‘Etlerimizi gıda güvenliği standartlarına uygun olarak nasıl muhafaza etmeliyiz?’ gibi soruların yanıtlarını, alanında uzman bir hocamızdan dinleyeceğiz. Bu değerli konuyu bizlere aktarmak üzere, sadece ülkemizde değil, uluslararası platformlarda da önemli görevler üstlenmiş çok kıymetli bir hocamızı ağırlıyoruz. Kendisi, Kırıkkale Üniversitesi Veteriner Fakültesi Gıda Hijyeni ve Teknolojisi Bölümünde görev yapan Prof. Dr. Sayın Naim Deniz Ayaz. Hocamızın çalışma alanında; gıda hijyeni, gıda mikrobiyolojisi, gıda kaynaklı patojenlerin karakterizasyonu, bakteriyofajlar, patojenlerin biyokontrolü, antibiyotik dirençlilik, et türü tayini ve analiz yöntemlerinin geliştirilmesi konuları yer almaktadır. Tarım ve Orman Bakanlığı COVID-19 Komisyonu üyesi, Tarım ve Orman Bakanlığı Risk Değerlendirme Daire Başkanlığı Biyolojik Tehlikeler Komisyonu Başkanı, Türk Veteriner Hekimleri Birliği Bilim Komitesi Üyesi, 24. Tarımsal Strateji ve Politika Geliştirme Merkezi Bilimsel Danışma Kurulu Üyesi ve Mediterranean Network of Establishments for Veterinary Education Yönetim Kurulu Üyesidir. Bunların yanında, Kırıkkale Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dekan Yardımcılığı, Tarım ve Orman Bakanlığı Risk Değerlendirme Daire Başkanlığı Bulaşanlar Komisyonu Üyeliği, Ulusal Kırmızı Et Konseyi Danışma Kurulu Üyeliği ve ulusal bir gazetede köşe yazarlığı görevlerinde bulunmuştur. Ben sözü daha fazla uzatmadan, konu hakkında bizlere rehberlik edecek sunumunu gerçekleştirmek üzere sözü Prof. Dr. Sayın Naim Deniz Ayaz hocamıza bırakıyorum.’’ dedi.

“Kurbanlık Seçiminden Kesim Sürecine Kadar Her Aşamada Dikkatli Olmalıyız”

Program kapsamında konuşan Prof. Dr. Naim Deniz Ayaz, Kurban Bayramı sürecinde hayvan refahı, halk sağlığı ve gıda güvenliği açısından dikkat edilmesi gereken hususlara ilişkin kapsamlı bilgiler verdi. Konuşmasında kurbanlık hayvan seçiminden kesim hijyenine kadar birçok konunun büyük önem taşıdığını ifade eden Prof. Dr. Naim Deniz Ayaz, “Küçükbaş hayvan olarak koyun ve keçi, büyükbaş olarak ise sığır, manda ve deve kurbanlık olabilmektedir. Ancak tek kriter bu değildir. Güvenilir et elde edilebilmesi için hayvanların sağlıklı olması, temiz bir şekilde kesilmesi ve etlerin doğru muhafaza edilmesi gerekmektedir.” dedi.

İnsanlarda görülen enfeksiyöz hastalıkların önemli bir kısmının zoonotik karakter taşıdığına dikkat çeken Prof. Dr. Naim Deniz Ayaz, “Bu hastalıklar temas veya gıda tüketimi yoluyla insanlara bulaşmaktadır. Ülkemizde başta tüberküloz, brusella, şarbon, ekinokok kisti, toksoplazma ve tenya olmak üzere çeşitli zoonotik hastalıklar büyük ve küçükbaş hayvanlarda görülmektedir.” ifadelerini kullandı.

Kurbanlık seçiminde sağlıklı hayvanların tercih edilmesi gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Ayaz, “Çok zayıf, güçlükle hareket eden, kabarık ve karışık tüylü, iltihaplı yarası bulunan, vücut ısısı yüksek, burun ucu kuru, öksüren, güç veya sesli nefes alan; ağız, burun, kulak ve anüs gibi doğal deliklerinden akıntı gelen ve sulu dışkısı olan hayvanlar, hastalık belirtisi gösterdiklerinden dolayı kurbanlık olarak satın alınmamalıdır.” şeklinde konuştu.

Bazı hastalıkların canlı hayvanlarda belirti oluşturmayabileceğine işaretle, kesim sonrasında hayvanların kan, et ve iç organlarının veteriner hekim muayenesinden geçirilmesi gerektiğini söyledi. söyleyen Prof. Dr. Naim Deniz Ayaz, kesim işlemlerinin yetkili makamlar tarafından belirlenen alanlarda yapılması gerektiğini söyleyerek, veteriner hekim gözetimi olmadan yapılan kesimlerde şüpheli durumlarla karşılaşılması halinde resmi veteriner hekimlerle iletişime geçilmesi gerektiğini belirtti.

Kesim sırasında hijyen kurallarına uyulmasının halk sağlığı açısından büyük önem taşıdığını ifade eden Prof. Dr. Ayaz, “Hayvan sağlıklı dahi olsa kesimin hijyenik yapılmaması neticesinde pek çok hastalık etkeni etlere; deriden, bağırsak içeriğinden, kesim aletlerinden veya kasaptan geçebilmektedir. Bu nedenle deri ve bağırsak içeriği ile kirli ekipmanların ete teması önlenmelidir.” dedi.

“Etlerin Doğru Muhafazası ve Hijyen Kuralları Hayati Önem Taşıyor”

Prof. Dr. Naim Deniz Ayaz, kesim sırasında ortaya çıkan atıkların usulüne uygun şekilde bertaraf edilmemesinin hastalıkların yayılmasında önemli rol oynadığını vurgulayarak, “Hastalık belirtisi gösteren veya tüketim için uygun olmayan organ ve dokuların çevreye gelişigüzel atılması, hastalıkların insanlar ve hayvanlar arasında yayılmasına neden olabilmektedir.” dedi.

Kırsal alanlarda yapılan kesimlerde atıkların sokak hayvanları ve vahşi hayvanların ulaşamayacağı derinlikte çukurlara gömülmesi ve üzerlerinin kireçle kapatılması gerektiğini ifade eden Prof. Dr. Ayaz, kurban derisinin de milli bir servet olduğunu ve ilgili yerlere teslim edilmesi gerektiğini söyledi. Derilerin kesimden sonra en geç bir saat içerisinde kaya tuzu ile tuzlanması gerektiğini belirten Prof. Dr. Ayaz, küçükbaş hayvan derileri için yaklaşık 2 kilogram, büyükbaş hayvan derileri içinse yaklaşık 6 kilogram tuzun yeterli olduğunu ifade etti.

Kesim sonrasında etlerin uygun koşullarda muhafaza edilmesinin önemine değinen Prof. Dr. Naim Deniz Ayaz, “Etler kuru, gölge ve hava akımı bulunan serin bir ortamda kısa süre bekletildikten sonra buzdolabına kaldırılmalıdır. Uzun süre saklanacak etler ise, porsiyonlara ayrılarak -18 derecede muhafaza edilmelidir.” şeklinde konuştu.

Etlerin tekrar tekrar dondurulup çözdürülmesinin bozulmayı hızlandırabileceğini ve gıda zehirlenmelerinin önlenmesi için bu konuda dikkatli olunması gerektiğini ifade eden Prof. Dr. Ayaz, etlerin hazırlanması ve tüketimi sırasında hijyen kurallarına dikkat edilmesi gerektiğini vurgulayarak “Etlerin kesiminde kullanılan bıçak, satır ve kesme tahtası gibi gereçler iyice temizlenmelidir. Çiğ veya az pişmiş et tüketimi, sağlık açısından risk oluşturabilir. Bu nedenle etler iyice pişirilmeli ve merkez sıcaklığı 70 derecenin üzerine çıkarılmalıdır.” ifadelerini kullandı.

Dinleyiciler, Prof. Dr. Naim Deniz Ayaz tarafından anlatılan konuları kendilerine verilen bilgilendirme rehberleri üzerinden takip etti.

Program, Prof. Dr. Naim Deniz Ayaz’ın dinleyicilerin sorularını cevaplamasının ardından Bilim İletişimi Ofisi Koordinatörü ve Bilim İletişiminden Sorumlu Rektör Danışmanı Dr. Öğr. Üyesi Nuray Öztürk’ün Prof. Dr. Naim Deniz Ayaz’a çini Türk kahvesi fincan seti hediye etmesi ile sona erdi.

Verimli ve faydalı geçen etkinlik dolayısıyla vatandaşlarımız, Üniversitemize ve etkinlikte emeği geçenlere teşekkür etti.

Images